COĞRAFYA KONU ANLATIMI

ŞEHİRLERİN FONKSİYONLARI VE DEĞİŞİMİ

ŞEHİRLERİN FONKSİYONLARI VE DEĞİŞİMİ

  • Yeryüzünde kurulan ilk şehirlerde hakim olan ekonomik faaliyet tarımdır.
  • İnsanların ihtiyaçlarından fazlasını üretmesi ve farklı ürünlere ihtiyaç duyması ticari faaliyetleri geliştirmiştir ve ticari fonksiyonu öne çkan şehirler doğmuştur.
  • Sanayi devrimiyle birlikte modern sanayi şehirleri ortaya çıkmış ve bu şehirlerde bankacılık,finans,eğitim,sağlık,turizm gibi fonksiyonlar gelişmiştir.
  • Modern şehirlerin başta hizmet sektöründe olmak üzere çok çeşitli alanlarda fonksiyonları gelişmiştir.Ancak şehirler öne çıkan fonksiyonları ile tanınırlar.

Tarım Şehirleri;

  • Bu tür şehirlerde tarım,hayvancılık ve ormancılık faaliyetleri yaygındır.
  • Tarıma dayalı sanayi basta olmak üzere küçük çaplı sanayi faaliyetleri görülür.
  • Bu tür şehirlerin işlevi sanayi,ticaret ve hizmet sektörlerinin gelişmesiyle değişir.
  • Mumbai (Hindistan), Kabil (Afganistan), Kurcaali (Bulgaristan) bazı tarım şehirleridir.
  • Bolu,Ordu,Giresun,Rize,Ağrı,Van,Hakkari,Erzincan,Nevşehir,Niğde,Ceyhan,Söke,Salihli,Turgutlu ve daha bir çok şehrimizde tarımsal faaliyetler yoğundur.

Sanayi Şehirleri;

  • Sanayi devrimiyle ortaya çıkan ve sanayi faaliyetlerinin yoğun olduğu şehirlerdir.
  • Ekonomik çeşitlilik fazladır.Bu şehirlerde ticaret ve hizmet sektörü de gelişmiştir.
  • Dünyada Manchester,Düsseldorf,Detroit,Tokyo,Hong Kong bazı sanayi şehirleridir.
  • İzmit,İstanbul,Bursa,Çorlu,Zonguldak,Samsun,İzmir,Manisa,Gaziantep,Adana,Sakarya sanayi faaliyetlerinin yoğun olduğu şehirlerimizdendir.

Ticaret Şehirleri;

  • Ticaret şehirleri işlek ulaşım yollarının kavşak noktasındadır ve ticaret gelişmiştir.
  • Önemli limanların bulunduğu şehirler ticari faaliyetlerin yoğun olduğu şehirlerdir.
  • Serbest ticaret bölgelerinin bulunduğu şehirlerde ticari faaliyetler yoğundur.
  • Şehrin gelişmesine bağlı olarak gelişen sanayi tesisleri,ticari faaliyetlerin yapıldığı çok sayıda iş merkezi,fuarlar ve alışveriş merkezleri bulunmaktadır.
  • Dünyada New York, Hong Kon, Tokyo, Shangay, Londra önemli ticaret şehirleridir.
  • İstanbul,İzmir,Samsun,Kayseri,Gaziantep,Mersin,Bursa,Trabzon,Diyarbakır ticari faaliyetlerin yoğun olduğu şehirlerimizdendir.

Turizm Şehirleri;

  • Ekonomisinde turizm gelirlerinin önemli rol oynadığı şehirler turizm şehirleridir.
  • Doğal ya da tarihi ve kültürel zenginliklere bağlı olarak turizm gelişmiştir.
  • Bu şehirlerde yıl içinde mevsimden mevsime nüfus miktarı fazla değişir.
  • Turizmle birlikte ulaşım,haberleşme,bankacılık gibi alanlarda da gelişmeler yaşanır.
  • New York, Roma,Madrid,Seul,Dubai dünyadaki önemli turizm şehirleri arasındadır.

Kültür Ve Eğitim Şehirleri;

  • Eğitim ve kültür faaliyetlerin yoğun olduğu şehirlerdir.
  • Bu şehirlerin gelişmesinde eğitim kurumlarının büyük rolü bulunmaktadır.
  • Büyük üniversitelerin bulunduğu ve bu üniversitelere bağlı olarak göç olan şehirler,çeşitli bilim,sanat ve kültürel etkinliklerinin yapıldığı şehirler ve sahip olduğu tarihi zenginlikleri ile öne çıkan şehirler kültür şehirleri arasındadır.

Maden Şehirleri;

  • Bölgede çıkarılan madenler ve enerji kaynaklarına bağlı olarak madencilik ve sanayi faaliyetlerinin geliştiği şehirlerdir.
  • Johannesburg’da (Güney Afrika Cumhuriyeti altın Houston’da ABD) petrol,Essen’de (Almanya)kömür, Kerkük’te (Irak) petrole bağlı olarak gelişme görülmüştür.
  • Zonguldak,Karabük,Batman,Soma,Tavşanlı,Elazığ madencilik faaliyetlerinin yoğun olduğu şehirlerimize örnektir.

Dini Şehirler;

  • Bir ya da birden fazla dini inancın merkezi ya da sembolü olan şehirler dini şehirlerdir. Bu şehirler yılın bazı dönemlerinde ya da tamamında ziyaretçi alır ve buna bağlı olarak bu şehirlerde ticaret,turizm,ulaşım gibi sektörler gelişir.Dünyada Mekke,Medine,Roma,Lasa, Kudüs, ülkemizde Şelçuk,Şanlıurfa dini şehirlerdir.

İdari Şehirler;

  • Ülke yönetimi ile ilgili merkezi kurumların bulunduğu yönetim şehirleridir.
  • Ankara ülkemizin başkenti ve idari şehridir.Meclis,bakanlıklar,genel müdürlükler yabancı ülke temsilcilikleri gibi birçok idari merkez Ankara’da bulunmaktadır.

Askeri Şehirler;

  • Büyük askeri birliklerin bulunduğu şehirlerdir.Bu şehirlerde binlerce askerin ihtiyaçları, ekonomiye canlandırır ve kente yapılan yatırımları artırır.
  • Sarıkamış,Eğirdir,Kırkağaç,Gölcük,Malatya,Polatlı askeri şehirlerimizden bazılarıdır.
  • NATO merkezinin bulunduğu Brüksel dünyadaki önemli askeri şehirlerdendir. 

Liman Şehirleri;

  • Bu şehirler hinterlandı geniş limanlara sahiptir ve bu limanlar sayesinde bu şehirlerde ticari faaliyetler gelişmiştir.
  • Bu şehirlerde bankacılık,sigortacılık,nakliyecilik faaliyetleri de gelişmiştir.
  • Deniz limanları kadar gelişmiş olmasa da nehir liman şehirleri de gelişmiştir
  • Hamburg, Amsterdam,Rotherdam,Marsilya,Hong Kong,Los Angeles, Shangay, Singapur, Ulsan,Chiba, dünyadaki önemli liman şehirleri arasındadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir